Interim Intelligence

Blog Interim Intelligence

Op dit blog worden regelmatig nieuwe blogposts gepubliceerd over HR, arbeidsmarktontwikkelingen, organiseren, werk, arbeidsmarktcommunicatie, recruitment en sociale media.

De ruim 400 blogberichten die vanaf 2008 tm september 2013 op het blog van Interim Intelligence zijn gepubliceerd zijn door overgang van de provider naar een nieuw platform helaas verdwenen. Op de site socialmediarecruitment.nl kun je deze nog wel vinden in het blogarchief. 

Verklaart het failliet van de verzorgingsstaat het succes van flexarbeid?

Telt Nederland in vergelijking met andere Europese landen echt zoveel flexwerkers? En zo ja, hoe komt dat? 

Vijf sociale zekerheidsregelingen

Vorige week verscheen het rapport “Which Countries in Europe Offer Fairest Paid Leave and Unemployment Benefits” van Glassdoor en Llewellyn Consulting. In dit rapport worden 5 sociale zekerheidsregelingen in 14 Europese landen en de Verenigde Staten vergeleken. 

De volgende 5 regelingen werden met elkaar vergeleken: moeder- en vaderschapsverlof, ouderschapsverlof, vakantieregelingen, loondoorbetaling bij ziekte en de werkloosheidsuitkering. 

Grote verschillen Europa

Het is natuurlijk niet verbazingwekkend dat de Verenigde Staten qua sociaal vangnet ver achterblijven bij de Europese landen. Er blijken echter ook grote verschillen te zijn tussen de Europese landen onderling. 

Overall hebben Denemarken, Frankrijk en Spanje de beste, meest genereuze, regelingen voor werknemers. Het minst genereus zijn Ierland, Zwitserland en Groot-Brittannië. En daar ergens tussenin zit dus Nederland. Op het gebied van de loondoorbetaling bij ziekte is Nederland wel uniek. In geen enkel ander land heeft een zieke werknemer gedurende 104 weken het recht op 70% van het loon. Volgens diverse economen en ondernemersverenigingen is deze regeling veel te ruimhartig en verklaart het mede de populariteit van flexcontracten. 

Flexarbeid in Nederland populair

In een artikel van 18 februari 2016 van het FD met de kop ‘Bange bazen geven uitzenders vleugels’  worden ook de voortdurende onzekerheid met betrekking tot de economie (inzakkende groei China, onrust op de beurzen) én de onzekerheid die voortkomt uit de Wet werk en zekerheid uit 2015 en de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA) genoemd als verklaringen voor het succes van flexondernemers. De uitzendbranche publiceerde immers ‘double digit’ groeicijfers over de eerste 4 weken van 2016. 

Een dag eerder werd in het FD door advocaat en ondernemer Marius Hupkes met betrekking tot de WWZ zelfs het volgende gesteld: “De WWZ zorgt ervoor dat het aannemen van personeel bedreigend is geworden voor het voortbestaan van bedrijven.” Met de invoering van de WWZ is het nog veel moeilijker geworden om personeel te ontslaan, aldus Hupkes. Werkgevers zouden daarom massaal kiezen voor het inzetten van zzp’ers. 

Tijd dus voor een reality check. Zijn er in Nederland echt zo veel meer medewerkers met een flexcontract dan in de ons omringende landen? 

Europese vergelijking tijdelijke contracten

Om zeker te weten dat cijfers vergelijkbaar zijn, is gebruik gemaakt van de cijfers van Eurostat, het Europese Statistiekbureau. De meest recente cijfers betreffen 2014. En voor een vergelijking in de tijd is 2004 als referentiejaar genomen. 

PErcentage tijdelijke contracten in Europa

Eurostats definitie van een tijdelijk contract: A job may be considered temporary if employer and employee agree that its end is determined by objective conditions such as a specific date, the completion of a task or the return of another employee who has been temporarily replaced. Typical cases are: (a) persons with seasonal employment; (b) persons engaged by an agency or employment exchange and hired to a third party to perform a specific task; (c) persons with specific training contracts. 

In de gehele EU heeft in 2014 14% van de medewerkers een tijdelijk contract. In Spanje zijn de meest medewerkers met een tijdelijk contract (24%), al is dat percentage aanzienlijk gedaald in vergelijking met 10 jaar geleden (32,5%). Wellicht dat daar een flinke vermindering van de ontslagbescherming voor medewerkers met een vast contract een rol bij speelt. 

Grote stijging percentage flexwerkers in Nederland en Ierland

Nederland heeft na Spanje de meeste medewerkers met een tijdelijk contract (21,5%). Het percentage tijdelijke contractanten is de afgelopen 10 jaar ook aanzienlijk toegenomen. In 2004 was dit percentage nog 14,8. Deze stijging wordt alleen overtroffen door Ierland, dat echter nog steeds op een veel lager niveau uitkomt. Hier stijgt het aantal tijdelijke contractanten van 4,1% naar 9,3%. Nog niet de helft van het Nederlandse percentage dus. 

Het betreft dus cijfers uit 2014. Over 2015 meldt het CBS dat zeven op de tien mensen die in 2015 een baan vonden en geen onderwijs volgden, aan de slag ging in een flexibele baan. Het percentage flexwerkers zou daarmee in 2015 nog wel eens gegroeid kunnen zijn. 

Frankrijk opvallend

Opvallend is het relatief hoge aantal tijdelijke contractanten in Frankrijk, dat de afgelopen jaren ook nog eens is toegenomen. Volgens de OECD zijn er in Frankrijk veel beperkingen met betrekking tot het inhuren van tijdelijke werknemers.

Voorzichtige conclusie

Hoe dan ook, in vergelijking met andere Europese landen is de mate waarin door Nederlandse werkgevers gebruik wordt gemaakt van tijdelijke contracten hoog. En gezien de huidige groei van de uitzendbranche en de groeiverwachtingen voor deze sector lijkt daar vooralsnog geen verandering in te komen. 

Voorzichtig concluderend kun je stellen dat de rigide ontslagbescherming voor vaste medewerkers, de onzekerheid rondom nieuwe wetgeving en de lange doorbetalingsplicht bij ziekte inderdaad flexibilisering in Nederland in de hand werken.